Wat betekent het voor professionele ambtenaren om politiek neutraal te blijven in tijden van onliberale politiek? Worden ambtenaren geconfronteerd met nieuwe praktische en morele afwegingen en dilemma’s als liberale bestuursprincipes in gevaar komen? En moeten de woorden en daden van ambtenaren neutraal blijven als gekozen politici onliberaal beleid beloven en/of proberen uit te voeren? Dit zijn enkele van de centrale vragen die we in dit atelier zullen analyseren en bespreken.
Om deze vragen te beantwoorden, putten we uit onderzoek in bestuurskunde, bestuursethiek en politieke filosofie. Op basis van deze disciplines zullen we proberen te verklaren waarom en wanneer ambtenaren zich (legitiem) inlaten met daden van loyale tegenspraak, verzet of ongehoorzaamheid ten aanzien van beslissingen van politieke vertegenwoordigers en/of andere bestuurders. Daarnaast analyseren we de morele principes en verplichtingen die daden van tegenspraak, verzet of officiële ongehoorzaamheid zouden moeten motiveren en rechtvaardigen.
Het leeratelier bestaat uit twee onderdelen. In het eerste onderdeel zullen we de empirische en ethische dimensies van daden van loyale tegenspraak, verzet en ongehoorzaamheid door professionele ambtenaren in liberale democratieën uitleggen en analyseren. In het tweede onderdeel gebruiken we interactieve oefeningen om te bespreken hoe we in de praktijk kunnen omgaan met de morele dilemma's van ambtenaren in tijden van onliberale politiek.
Andrei Poama is UD1 in bestuursethiek en politieke filosofie aan Bestuurskunde, Universiteit Leiden. Andrei is auteur van verschillende publicaties op het gebied van beleidsethiek, bestuursethiek en democratische theorie, en is redacteur van Routledge Handbook of Ethics and Public Policy (2019).
Josette Daemen is politicoloog en politiek filosoof, opgeleid aan de universiteiten van Leiden en Oxford. Ze werkt als universitair docent bij het Instituut Bestuurskunde van Universiteit Leiden. Haar onderzoek, onderwijs en bijdragen aan het publieke debat richten zich met name op waarden(conflict) in politiek en bestuur.
Na afloop hebben deelnemers inzicht in de bestuurskundige en ethische dimensies van ambtelijk(e) tegenspraak, verzet of ongehoorzaamheid.
Meer informatie
Meer informatie over deze cursus? Neem contact op met onze opleidingscoördinator Esther Ruigrok van de Werve.
Interesse in maatwerk?
Vul hier een interesseformulier in en wij informeren je graag over de mogelijkheden.